Studenti na nekoliko univerziteta u Iranu organizovali su protivvladine proteste – prve takve skupove ovog obima od prošlomjesečnog brutalnog gušenja demonstracija od strane vlasti.
BBC je potvrdio autentičnost snimaka na kojima se vidi kako demonstranti u subotu marširaju kampusom Tehnološkog univerziteta Sharif u glavnom gradu Teheranu. Kasnije su zabilježeni i fizički sukobi između njih i pristalica vlade.
Na drugom teheranskom univerzitetu održan je mirni protest (sjedenje), dok su skupovi prijavljeni i na sjeveroistoku zemlje. Studenti su odali počast hiljadama ubijenih u masovnim protestima u januaru.
SAD gomilaju snage, Trump najavljuje odluku
Sjedinjene Američke Države pojačavaju svoje vojno prisustvo u blizini Irana, a predsjednik Donald Trump izjavio je da razmatra ograničeni vojni udar. SAD i njihovi evropski saveznici sumnjaju da se Iran kreće ka razvoju nuklearnog oružja, što je Teheran uvijek negirao.
Američki i iranski zvaničnici sastali su se u utorak u Švicarskoj i izjavili da je postignut napredak u razgovorima čiji je cilj obuzdavanje iranskog nuklearnog programa. Međutim, uprkos izvještajima o napretku, Trump je kasnije izjavio da će svijet saznati “vjerovatno u narednih 10 dana” da li će biti postignut dogovor ili će SAD poduzeti vojnu akciju.
Američki lider je i ranije podržavao demonstrante, u jednom trenutku ih ohrabrujući obećanjem da je “pomoć na putu”.
Sukobi na kampusima
Snimci koje je potvrdio BBC prikazuju stotine demonstranata – od kojih mnogi nose iranske zastave – kako u subotu, na početku novog semestra, mirno marširaju Tehnološkim univerzitetom Sharif. Okupljeni su uzvikivali „smrt diktatoru“ – što se odnosi na vrhovnog vođu ajatolaha Alija Khameneija – i druge protivvladine slogane.
U blizini su se nalazile pristalice suparničkog provladinog skupa, a na video snimcima se vidi kako kasnije izbijaju sukobi između dva tabora. Provjerene fotografije pokazuju i mirni sjedeći protest na teheranskom univerzitetu Shahid Beheshti.
BBC je potvrdio i snimke sa Tehnološkog univerziteta Amir Kabir, gdje se takođe skandiralo protiv vlade. U Mašhadu, drugom po veličini iranskom gradu na sjeveroistoku, studenti su uzvikivali: „Sloboda, sloboda“ i „Studenti, vičite za svoja prava“.
Prijavljene su i značajne demonstracije na drugim lokacijama, uz pozive na nove skupove u nedjelju. Trenutno nije jasno da li je neko od demonstranata uhapšen.
Krvavi bilans januarskih protesta
Prošlomjesečni protesti počeli su zbog ekonomskih problema, ali su se brzo proširili i postali najveći od Islamske revolucije 1979. godine.
Novinska agencija aktivista za ljudska prava (Hrana), sa sjedištem u SAD-u, saopštila je da je potvrdila pogibiju najmanje 6.159 ljudi tokom tog talasa, uključujući 5.804 demonstranta, 92 djece i 214 osoba povezanih s vladom. Hrana je takođe navela da istražuje izvještaje o još 17.000 smrtnih slučajeva.
Iranske vlasti su krajem prošlog mjeseca saopštile da je ubijeno više od 3.100 ljudi, ali tvrde da su većina bili pripadnici snaga sigurnosti ili prolaznici koje su napali “izgrednici”.
Podijeljena opozicija i strah od rata
Subotnji protesti dolaze u trenutku kada se iranske vlasti pripremaju za mogući rat sa SAD-om. Opozicija u egzilu uporno poziva predsjednika Trumpa da ispuni svoje prijetnje i izvrši udar, nadajući se brzom padu trenutne tvrdolinijaške vlade.
S druge strane, druge opozicione grupe se protive vanjskoj intervenciji. Suprotstavljene strane su uključene u kampanje dezinformacija na društvenim mrežama, pokušavajući maksimalno nametnuti svoje narative o tome šta iranski narod zapravo želi.
Argument.ba
